Trump köşeye sıkıştı; Kremlin denklem değişikliğini bekliyor
ABD’de Son Ara Seçimlerin Bu Ülkenin Rusya ile İlişkilerine Etkileri

Zaviye Enstitüsü: Kasım 2026 ara seçimlerinde Cumhuriyetçilerin ağır yenilgisi, ABD dış politikasında, özellikle de Washington ile Moskova arasındaki ilişkilerin dinamikleri bakımından önemli bir dönüm noktası teşkil etmektedir. Bu gelişme, Trump yönetiminin Rusya karşısında derhâl ve yüzde 100 oranında bir eksen değişikliğine gideceği anlamına gelmese de Beyaz Saray ile Kongre arasındaki güç dengesini sarsmakta ve başkanın Kremlin’le sorunsuz bir etkileşim kurma imkânını kısıtlamaktadır.
Ruslar şimdiden daha soğuk bir Amerika’yla karşılaşmaya hazırlanmalıdır; Trump bu ülkede iç kısıtlamalarla mücadele etmenin yanı sıra dış politikasının tutarlılığını ve sürekliliğini korumak için de mücadele etmek zorunda kalacaktır.
Birincisi; Trump’ın Putin’e yönelik kişisel diplomasisinin zayıflaması
Bu seçimin en önemli sonucu, Trump’ın Vladimir Putin’le kişisel diplomasisini ilerletme kapasitesinin zayıflamasıdır. Trump, Moskova’yla ilişkileri her zaman yapısal çatışmanın katı çerçevesinin dışına çıkarmaya ve her şeye işlem ve karşılıklı anlaşmalar merceğinden bakmaya çalışmıştır; ancak şimdi Demokratların Kongre’de güçlenmesiyle birlikte Moskova’yla müzakereler, ekonomik anlaşmalar ve olası tavizler üzerindeki denetim birkaç kat artacaktır.
Böyle bir ortamda Steve Witkoff ve Jared Kushner gibi isimler diplomatik girişimlerini ilerletme konusunda çok daha zorlu bir süreçle karşı karşıya kalacak ve iç siyaset alanında daha ciddi engellemelerle karşılaşacaktır. Dolayısıyla Kremlin artık yalnızca Trump’ın anlaşma yapma yönündeki kişisel eğilimine güvenemez; ABD’deki güç yapısının kurumsal direncini de hesaplarına daha ciddi biçimde katmak zorundadır.
Daha fazla okuyun: ABD’nin Rusya’ya ilişkin yeni Ulusal Güvenlik Stratejisi belgesi ne söylüyor?!
İkincisi; Ukrayna’ya verilen desteğin kesin olarak artması söz konusu olmaksızın Rusya’ya yönelik siyasi baskının sertleşmesi
Demokratların zaferi, derhâl Ukrayna’ya büyük miktarda askerî ve mali yardım gönderileceği anlamına gelmemektedir. ABD’de her iki parti de Avrupa’nın kendi güvenliğinin maliyetini kendisinin karşılaması gerektiği konusunda göreli bir uzlaşıya varmıştır.
Bununla birlikte temel fark, Kremlin’e yönelik bakış açısında ortaya çıkacaktır. Yeni Kongre, Moskova’ya tek taraflı taviz verilmesine kesinlikle daha duyarlı yaklaşacak ve herhangi bir barış anlaşmasını, Avrupa’nın güvenliği ve Amerika’nın küresel itibarı açısından ne gibi bir maliyet taşıdığını görmek amacıyla mercek altına alacaktır. Bu durumun Moskova açısından sonucu bir çelişkidir: Bir yandan Ukrayna savaşına kaynak ayırma konusunda fazla istekli olmayan bir Amerika’yla karşı karşıya olacaktır; ancak diğer yandan Rusya’nın jeopolitik kazanımlarını bu kadar kolay biçimde iki eliyle sunmaya da hazır olmayacaktır.
Üçüncüsü; ekonomik anlaşmaların zorlaşması ve yaptırım baskısının sürmesi ihtimali
Trump ve Putin’in Ukrayna konusunda pazarlık yapmak için başvurduğu başlıca araçlardan biri ekonomik teşviklerdi; ancak Cumhuriyetçilerin yenilgisi bu senaryonun uygulanmasını ciddi ölçüde karmaşıklaştıracaktır. Kongre’deki Demokratların güçlü denetim, bütçe ve yasama araçları bulunmaktadır; bunlar yaptırımların kaldırılmasının veya Moskova’yla ekonomik iş birliğinin kapılarının açılmasının siyasi maliyetini, fiilen uygulanamaz hâle gelecek kadar yükseltebilir.
Başkanın yaptırımlar alanındaki yürütme yetkilerinin hâlâ geniş olduğu doğrudur; ancak Kongre’nin açık muhalefeti, herhangi bir anlaşmanın kalıcılığını sorgulatacaktır. Moskova açısından Trump’ın görevden ayrılmasının ardından yürürlükte kalıp kalmayacağı belli olmayan bir anlaşmanın stratejik değeri fazla değildir.
Dördüncüsü; İran savaşının Kremlin’in stratejik hesaplamalarına etkisi
ABD’de maceracılığa ve İran savaşına yönelik iç muhalefet, Washington ile Moskova arasındaki ilişkilerin üzerine gölge düşüren bir diğer önemli değişkendir. Savaşın ekonomik maliyetlerinin baş döndürücü boyutlara ulaşması ve seçmenlerin yoğun hoşnutsuzluğu, Trump’ın aynı anda birden fazla dış krizi yönetme imkânını kısıtlamıştır.
Ruslar ilk bakışta Washington’ın odağını Orta Doğu’ya çevirmesinin ve kaynaklarının en azından bir bölümünde yaşanacak ciddi azalmanın Ukrayna dosyasında fırsatçılığı kolaylaştıracağını düşünebilir; ancak diğer yandan İran krizi Trump’ı duygusal kararlara, güç gösterisine ve yüksek riskli adımlara yöneltebilir. Kremlin burada bir ikilemle karşı karşıyadır: Bir yandan Washington’ın siyasi zayıflığına güvenebilir, diğer yandan kendini kanıtlamak için öngörülemeyen adımlara başvurabilecek bir başkan konusunda kaygı duyabilir.
Daha fazla okuyun: Rusya’nın yeni doktrini Basra Körfezi’nde ABD’nin güvenlik şemsiyesinin yerini alabilir mi?
Beşincisi; Avrupa’nın rolünün güçlenmesi ve Rusya’nın güvenlik denklemlerinin karmaşıklaşması
Demokratların zaferi, Trump’ın eylemleri nedeniyle zedelenen ABD’li Avrupalı müttefiklerin özgüvenini artıracaktır. Daha önce Trump ve Putin’in kendilerinin katılımı olmaksızın gerçekleştireceği gizli ve kapalı kapılar ardındaki anlaşmalardan ciddi biçimde endişe duyan Avrupalılar, artık Kongre’de yeni siyasi destekçiler bulmuştur.
Bu değişen atmosfer, Rusya’nın Washington ile Avrupa başkentleri arasına nifak sokmasını zorlaştırmaktadır; ancak NATO’nun savunma harcamalarındaki paylara ilişkin köklü görüş ayrılıkları hâlâ sürmekte ve transatlantik koordinasyonun yakın zamanda kusursuz hâle gelmeyeceğini göstermektedir.
Altıncı olarak; Rusya’nın ABD dış politikasındaki istikrarsızlık karşısında fırsatçılığı
Daha geniş bir perspektiften bakıldığında, Trump’ın yenilgisi Moskova’ya, ABD dış politikasının iç çekişmelerin rehinesi hâline geldiği mesajını vermektedir. Ruslar, 2028 başkanlık seçimlerinde güç dengesinin yeniden değişebileceği umuduyla “zaman kazanma” politikasına yönelebilir ve temel tavizler vermekten kaçınabilir.
Bununla birlikte, bu tehlikeli bir kumardır; zira Washington’da Rusya karşıtı aktörlerin öne çıkması, Moskova üzerinde uzun vadeli bir baskıyı kalıcı hâle getirebilir ve bu baskıdan kurtulmak kolay olmayabilir.
Sonuç
Cumhuriyetçilerin yenilgisi, ABD-Rusya ilişkilerinde geçmiş dönemin çatışmasına tam bir dönüşten ziyade daha karmaşık bir aşamanın başlangıcı olarak değerlendirilmelidir. Kısa vadede, Trump’ın siyasi kısıtları Kremlin’le kapsamlı bir anlaşma ihtimalini azaltmaktadır. Orta vadede ise Kongre ve Avrupa’nın rolünün artması Washington’ın tutumlarını daha sert hâle getirebilir.
Bununla birlikte, en önemli belirleyici değişken, ABD siyasi sisteminin Rusya karşısında tutarlı ve sürdürülebilir bir politika oluşturma kapasitesi olacaktır. Moskova açısından Trump’ın siyasi zayıflığı aynı anda hem tehdit hem de fırsattır: anlaşma odaklı diplomasinin sona ermesi bakımından bir tehdit, ABD’deki iç bölünmelerden yararlanma bakımından ise bir fırsattır. Nihayetinde, iki ülke arasındaki ilişkilerin seyri, liderler arasındaki kişisel ilişkilerden ziyade jeopolitik gereklilikler, kurumsal kısıtlamalar ve Ukrayna savaşındaki gelişmeler arasındaki rekabete bağlı olacaktır.
H
Okur yorumları